Hoe schrijf je leuke columns?

Leuke columns schrijvenJe moet er een beetje aanleg voor hebben, maar voor een groot gedeelte is het gewoon te leren: columns schrijven. In de betrekkelijk korte tijd dat ik me hiermee bezighoud heb ik al heel wat opgestoken. Daarom, voor iedereen die nog twijfelt of wel wat tips kan gebruiken: Mijn negen gouden regeltjes, door schade en schande:

1. Wees eerlijk
Wees authentiek. Doe geen uitspraken waar je niet achter staat, alleen omdat het in de mode is, “wel leuk staat” of omdat je wil shockeren. Lezers merken het als je liegt.

2. Trek de aandacht en houd die vast
Ik zag laatst een weblog van iemand die boven elk bericht aangeeft hoeveel tijd je ermee kwijt bent: ‘Leestijd: anderhalve minuut’. Dat is wel heel zielig. Alsof je bang bent dat zonder die aanduiding niemand je schrijfsel wil lezen.
Hoe zorg je er dan voor dat mensen je column willen lezen? Door een pakkende titel en een prikkende beginzin heb je al veel gewonnen. Geef echter niet alles weg in de eerste alinea. Zorg verder voor een pointe of een rode draad en hou die vast; een column is te kort voor uitgebreide bespiegelingen.
Moeilijk maar wel leuk: Probeer je lezer op het laatst nog even te verrassen met een leuke uitsmijter.

3. Wees origineel
Verras je lezer. Neem bijvoorbeeld een originele invalshoek of maak een onverwachte wending. Speel met je verhaal. Niet alles hoeft in chronologische volgorde verteld te worden, soms is het juist leuker om dat niet te doen. Begin eens bij het einde en kijk wat er gebeurt. Of in het midden.

4. Lieg en bedrieg
Ik weet het: Dit lijkt tegenstrijdig aan de eerste regel, maar dat is het niet. Met liegen bedoel ik dat je de situatie niet altijd letterlijk hoeft na te vertellen. Stel dat je wilt schrijven over iets wat eigenlijk te privé is of waarin anderen (collega’s, vrienden) zichzelf zouden kunnen herkennen. Verander dan de situatie waarin het zich afspeelt, de locatie of de tijd. Soms kan het met een simpele ingreep zoals het vervangen van een ‘hij’ door een ‘zij’. Zelf gebruik ik voor veel mensen uit mijn omgeving een ‘codenaam’.

5. Overdrijf
Overdrijven mag. Soms moet het zelfs, om een punt te maken of om je lezers ergens de humor van te laten inzien. Pas dan wordt het leuk. Lekker overdrijven en uitvergroten dus. Maak van een mug een olifant , zoom in op iets kleins enz.

6. Zeur niet
Klagen en zeuren zijn uit den boze. Niemand is geïnteresseerd in gortdroge opsommingen of slaapverwekkende dagboekpassages als ‘Ik ben vanmorgen naar de supermarkt geweest. Ik heb daar een zak soepgroenten gekocht en toen ging ik weer naar huis.’ Zo zit er waarschijnlijk ook niemand te wachten op een gedetailleerd verslag van je acne-uitbraak, gejank over je zoveelste mislukte dieetpoging of een opsomming van hetgeen je die avond gegeten hebt. Tenzij je een originele invalshoek neemt of er veel humor in weet te leggen. Anders: niet doen. Geen aardappels met jus, geen gezeur over lichamelijke ongemakken en al helemaal niet over de wekelijkse bezoekjes aan je oma in het bejaardentehuis. Dat leest niemand. Behalve oma.

7. Doseer humor
Humor, altijd moeilijk. Wat de één hilarisch vindt, vindt de ander om te huilen. Mijn mening is: leg het er niet te dik bovenop. Doseer de humor, forceer het niet. En ga zeker niet uitleggen of nog erger: overal ‘haha’ achter zetten of smileys plaatsen waar de lezer geacht wordt te lachen. De beste humor komt onverwachts en terloops. Is niet gemakkelijk!

8. Zoek inspiratie op
Het leuke van columns is dat werkelijk elk onderwerp zich ervoor leent. Inspiratie ligt dus voor het oprapen, je moet alleen even dat klepje in je brein open zetten. Hoe doe je dat? Bekijk de wereld en alles om je heen kritisch, als een kind dat iets voor het eerst ziet. Verbaas je. Dan kom je er achter dat veel dingen helemaal niet zo vanzelfsprekend zijn, hoe maf iets er eigenlijk uitziet als je het beter bekijkt, hoe grappig bepaalde ingesleten gewoonten zijn.
Je kunt inspiratie ook bewust opzoeken door uit je comfort zone te treden: Probeer eens iets nieuws, ga ergens heen waar je anders nooit heen zou gaan. Of: Fantaseer, filosofeer: Wat als? Wat is het gevolg van X als Y gebeurt of als je Z doet? Dit kan hele grappige columns opleveren.

9. Zorg dat je nog over straat kunt
Spaar jezelf niet: andermans genante belevenissen zijn vaak het leukst om te lezen en bovendien maakt het jou als schrijver menselijker en geloofwaardiger. Zorg er echter wel voor dat je nog met goed fatsoen over straat kunt. Mijn persoonlijke maatstaven zijn: Wat zouden mijn ouders hiervan vinden? En: zou mijn baas er blij mee zijn als hij dit over me zou lezen? Ik geef toe: soms ligt het op het randje

  5 comments for “Hoe schrijf je leuke columns?

  1. 28 december 2010 at 20:22

    Eerlijk is, als het om persoonlijke zaken gaat, betrekkelijk, ik ben eerlijk als het om mijn rol gaat, mits ik die soms wel aandik. (zoals vandaag) maar ik verbloem namen en locaties, dus dan ben ik niet helemaal eerlijk.
    Meestal merk ik dat ik in cirkels schrijf, ik begin, dwaal af en kom met een clou/nabrander weer op het begin uit.
    Als je schrijft over maatschappelijke issues, doe dan goed onderzoek. Niet iets schrijven of je mening ventileren als je wel de klok hebt horen luiden maar niet weet……. 😉

  2. 28 december 2010 at 21:36

    Dank je wel voor het delen van de kennis op dit gebied. Ik als beginnende blogger heb nog wel eens moeite met een aantal dingen die ik tijdens het schrijven tegenkom.

  3. 28 december 2010 at 22:37

    Bedankt voor de reacties JC en Jeroen.

    Ik ben het met je eens dat eerlijkheid in columns betrekkelijk is, JC. Ik nuanceer dat verderop in de tips ook. Als je doorklikt ga je naar Whoopsie Daisy waar de complete column te lezen is. Bij tip 4 en 5 beschrijf ik resp. ‘Lieg en bedrieg’ en ‘overdrijf’. 😉

    • 31 december 2010 at 15:25

      Viel ik even lekker door de mand…. 😉

      Ik wens je een fijne jaarwisseling Miss Moneypenny! Ik wens je mooie dromen voor 2011 en een nog mooiere realiteit.

      XX

      • 31 december 2010 at 16:53

        Jij had die tips natuurlijk niet nodig, vandaar. 😉
        Ik wens jou ook een hele prettige jaarwisseling en een positief 2011!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Anti-spam code * * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.